Zopas verschenen: Literaire erflaters. Canonvorming in tijden van culturele crisis, 1700-1750.

Op 12 mei verdedig ik niet alleen mijn proefschrift, maar verschijnt ook de handelseditie  Literaire erflaters. Canonvorming in tijden van culturele crisis, 1700-1750 bij Uitgeverij Verloren.

Neerlandistiek.nl besteedde al even aandacht aan de publicatie. En ook NWO schonk aandacht aan het project in een uitgebreid nieuwsbericht.
cover
Flaptekst
De literaire canon, de lijst met de belangrijkste schrijvers en werken, houdt geregeld de gemoederen bezig. Lijstjeswoede en canonverkiezingen blijken echter van alle tijden. Omstreeks 1700 richtte de Amsterdamse schilder Arnoud van Halen (1673-1732) bijvoorbeeld het Panpoëticon Batavûm op, een verzamelaarskabinet waarin gedurende de achttiende eeuw de portretten van ruim 300 Nederlandse schrijvers werden samengebracht. Diverse tijdgenoten bezochten de verzameling en waren vol lof over dit monument voor de Nederlandse literaire canon. De populariteit van het Panpoëticon illustreert de betrokkenheid bij het literaire verleden in de achttiende eeuw. In de vertrouwde omgeving van verzamelingen en bibliotheken gingen literatuurliefhebbers op zoek naar de hoogtepunten van de Nederlandse letteren. Literaire erflaters beschrijft deze initiatieven tot literaire canonvorming vanuit een breed cultuurhistorisch perspectief en werpt een nieuw licht op de omgang met het literaire verleden in een eeuw die hoofdzakelijk is beschreven in termen van culturele crisis.

5 mei – Meertaligheid in woord en klank

Meertaligheid in woord en klank

De uitdagingen van een (Zuid-)Nederlandse literatuurgeschiedenis

Naar aanleiding van het verschijnen van De weg naar het binnenland. Geschiedenis van de Nederlandse literatuur, 1700-1800: de zuidelijke Nederlanden, organiseert de Werkgroep Achttiende Eeuw een avondlezing rondom een van de centrale kwesties in de studie: de meertaligheid van de (literaire) cultuur in de zuidelijke Nederlanden.

Programma

Auteur Tom Verschaffel (KU Leuven) zal in een lezing zijn gedachten hierover uiteenzetten en vervolgens in debat gaan met experts die vanuit verschillende perspectieven hun licht werpen op de kwestie: neerlandicus Kornee van der Haven (UGent), sociolinguïst Gijsbert Rutten (Universiteit Leiden) en romanist Jan Herman (KU Leuven). Het debat wordt geleid door Lieke van Deinsen(Rijksmuseum) en Beatrijs Vanacker (KU Leuven).

De avond zal worden omlijst door muzikale, meertalige, klanken die speciaal voor de gelegenheid zijn ingestudeerd: Piet Stryckers (leiding en cello), Astrid Stockman (sopraan), Patrick De Brabandere (tenor), Johan van Aken (viool) en Dieter Van Handenhoven 20170308163812718_0002-001
(Dulcken-klavecimbel, 1747) brengen aria’s en duetten uit het zangspel Den Verkwister (Antwerpen, 1760) en uit de Nieuwe tweetaligen sang-almanach, een recueil met contemporaine tophits (Gent, 1783). Timothy De Paepe (conservator Museum Vleeshuis) zal het muziekprogramma kort toelichten.

Als afsluiting krijgt ook de winnaar van de scriptieprijs van de Werkgroep Achttiende Eeuw de gelegenheid om zijn bekroonde masterscriptie kort toe te lichten, waarna alle deelnemers worden uitgenodigd op een receptie.

Praktisch

  • Datum: 5 mei 2017, 19u30 (inloop vanaf 19u00) – (ca.) 21u30, aansluitend receptie
  • Locatie: Antwerpen, Museum Vleeshuis | Klank van de Stad (info over bereikbaarheid van het museum vindt u hier)
  • Deelname is gratis. In verband met de receptie zouden wij evenwel graag ten laatste op 28 april verwittigd worden van uw komst. U kunt zich aanmelden bij beatrijs.vanacker@kuleuven.be

De Werkgroep 18de Eeuw-lezing 2017 wordt georganiseerd i.s.m. Museum Vleeshuis | Klank van de Stad, het Studiecentrum Vlaamse Muziek en het Labo XIX & XX van het Koninklijk Conservatorium Antwerpen.

Verschenen: Taste & Smell in the Eighteenth Century

280_99999_6283_issn_09299890dae20161-2Zopas verscheen bij uitgeverij Verloren de 48ste jaargang van De Achttiende Eeuw, het tijdschrift van de werkgroep. Het betreft een themabundel rondom het thema smaken van de achttiende eeuw. Met een tiental Engelstalige bijdragen verkent de bundel (red. Beatrijs Vanacker, Inger Leemans & ondergetekende) de hogere en lagere zintuiglijke beleving in de lange achttiende eeuw.

Korte inhoud:
This special issue (ed. Lieke van Deinsen, Beatrijs Vanacker & Inger Leemans) focuses on the position of taste and smell in the long eighteenth century, during which both theoretical discourse and daily routine were strongly influenced by sensualist ideas. Although in the prevalent hierarchy of the senses taste and smell were generally regarded as the lower, inferior senses, the eighteenth century marked a growing interest in the many debates on taste and smell, in the aesthetic but also in the scientific domain. The articles presented here address different ways in which smell and taste were represented, discussed, or put to use in a great range of sources that appeared and circulated in the course of the long eighteenth century. This issue engages with a great variety of disciplines (philosophy, (art) history, literary studies, anthropology), bearing witness to the multidisciplinary and international nature of the growing field of sensory studies.

Voor meer informatie, zie: de tijdschriftpagina van de Werkgroep Achttiende Eeuw. Bestellen kan op de website van Verloren.

Een digitaal literair verleden

cabinet-kast-001Zopas verscheen in het Elsevier-journal Digital Applications in Archaeology and Cultural Heritage 4 (2017)1 het artikel ‘Visualising Literary Heritage: A Viable Approach? The Case of the Panpoëticon Batavûm, 1772-1780’. Hierin beschrijven Timothy De Paepe en ikzelf de achtergronden bij de digitale reconstructie van het Panpoëticon en geven wij voorzichtige aanzetten om via de middelen en mogelijkheden van Digital Humanities tot een (her)beleving van het culturele verleden te komen.

Boekpresentatie & lancering schrijverskabinet.nl

Op 13 oktober werden in het Rijksmuseum het boek The Panpoëticon Batavûm. The Portrait of the Author as a Celebrity en de website www.schrijverskabinet.nl gepresenteerd.

Het Panpoëticon Batavûm was een achttiende-eeuws kabinet waarin de portretten van meer dan 300 Nederlandse schrijvers waren opgeborgen. Deze opmerkelijke verzameling werd gestart door de welvarende Amsterdamse schilder Arnoud van Halen (1673-1732) omstreeks 1700. Het Panpoëticon leverde tastbaar bewijs van de veerkracht van de Nederlandse literatuur in een periode die vaak is beschreven in termen van verval, verfransing en het verlies van culturele eigenheid. Hierin schuilt een verklaring voor de populariteit van de collectie, die in de loop van de achttiende eeuw honderden bezoekers kreeg en het onderwerp vormden van verschillende boeken en gedichten. De verzameling viel in de negentiende eeuw uit elkaar. Tegenwoordig zijn 82 van de oorspronkelijke portretjes te zien in het Rijksmuseum.

De geschiedenis van het Panpoëticon levert belangrijke inzichten op over de achttiende-eeuwse omgang met het literaire verleden, de groeiende fascinatie voor de auteur achter het literaire werk en de toenemende emancipatie van vrouwelijke auteurs in de vroegmoderne tijd. The Panpoëticon Batavûm. The Portrait of the Author as a Celebrity is het eerste deel in de serie Rijksmuseum Studies in History.

schermafbeelding-2016-10-14-om-13-30-29

De website www.schrijverskabinet.nl richt het verloren houten kabinet weer op in een digitale vorm. De site bevat naast een korte geschiedenis van het Panpoëticon, een digitale reconstructie van het houten kabinet en een overzicht van alle auteurs die aanwezig waren in het ‘Pan’ ook ruim 125 essays waarin de veelal onbekende auteurs opnieuw worden geïntroduceerd. Bijna vijftig onderzoekers uit Nederland en Vlaanderen leverden bijdragen voor de site.

www.schrijverskabinet.nl staat onder redactie van Ton van Strien en Lieke van Deinsen, werd ontworpen door Bas Berns en voorzien van digitale reconstructies door Timothy De Paepe. Het project is mogelijk gemaakt dankzij de Radboud Universiteit Nijmegen, Rijksmuseum, Vrije Universiteit Amsterdam en het Scaliger Instituut Leiden.

Een sfeerimpressie van de middag:

This slideshow requires JavaScript.